Định nghĩa

1. Liên từ:
   • Chỉ cốt là, chỉ cần có điều kiện đó: Dùng để nêu lên một điều kiện tối thiểu, duy nhất hoặc chủ yếu cần được thỏa mãn. Khi điều kiện này được đáp ứng, một kết quả khác sẽ xảy ra hoặc được chấp nhận.

Ví dụ sử dụng

• Liên từ:
  • Miễn là có chí thì việc gì cũng thành. (Chỉ cần có ý chí thì việc gì cũng sẽ thành công.)
  • Bạn có thể mượn sách của tôi, miễn là bạn giữ gìn cẩn thận. (Bạn có thể mượn sách của tôi, với điều kiện là bạn giữ gìn nó cẩn thận.)
  • Anh ấy đồng ý giúp đỡ, miễn là công việc hoàn thành trước thứ Sáu. (Anh ấy đồng ý giúp đỡ, miễn sao công việc được hoàn thành trước thứ Sáu.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "Miễn là... còn...": Nhấn mạnh điều kiện cần được duy trì.

  • Tôi sẽ tiếp tục ủng hộ dự án, miễn là mục tiêu ban đầu còn được tôn trọng. (Tôi sẽ tiếp tục ủng hộ dự án, với điều kiện mục tiêu ban đầu vẫn được tôn trọng.)

• Dùng trong văn nói để thể hiện sự dễ dãi, thoải mái: Thường đi kèm với ngữ điệu cởi mở.

  • Con đi chơi với bạn cũng được, miễn là tối về đúng giờ. (Con có thể đi chơi với bạn, chỉ cần tối về nhà đúng giờ.)

Biến thể và từ gần giống

• Miễn sao: Có nghĩa và cách dùng tương tự "miễn là", thường dùng trong khẩu ngữ.

  • Anh làm thế nào cũng được, miễn sao đạt kết quả tốt. (Anh làm cách nào cũng được, chỉ cần đạt được kết quả tốt.)

• Với điều kiện là: Cụm từ trang trọng hơn, thường dùng trong văn viết hoặc các thỏa thuận chính thức.

• Hễ mà: Nhấn mạnh mối quan hệ điều kiện - kết quả một cách mạnh mẽ, thường dùng khi điều kiện là nguyên nhân trực tiếp.

Từ đồng nghĩa

• Chỉ cần: Nhấn mạnh tính đơn giản, tối thiểu của điều kiện.
• Miễn: Dạng rút gọn, thường dùng trong văn nói thân mật hoặc một số cấu trúc cố định (ví dụ: "miễn phí" là từ ghép, không phải là biến thể của "miễn là" trong ngữ cảnh này).

Các cụm từ liên quan

• Được, miễn là...: Cấu trúc thường gặp khi chấp thuận một yêu cầu kèm theo điều kiện.
  • "Con có thể xem TV không?" – "Được, miễn là con đã hoàn thành bài tập." ("Con có thể xem TV không?" – "Được, với điều kiện con đã làm xong bài tập.")

Thành ngữ liên quan

• Có công mài sắt, có ngày nên kim: Thành ngữ này phù hợp với tinh thần "miễn là có chí" – chỉ cần có sự kiên trì (điều kiện) thì sẽ đạt được thành công (kết quả).

1. l. Chỉ cốt là: Miễn là có chí thì việc gì cũng thành.